Pek çok çocuk, özellikle otizm spektrumundaki çocuklar ve dil gelişiminde güçlük yaşayan çocuklar, görsel bilgiyi sözlü bilgiden daha kolay anlar. Görsel destekler, resimler, semboller ya da yazılı ifadeler kullanarak çocuğun neler olacağını anlamasına, kendini ifade etmesine ve görevleri tamamlamasına yardımcı olan araçlardır. Bu araçlar hem eğitim ortamında hem de evde kolayca kullanılabilir.
Görsel desteklerin faydaları
- Günün akışını öngörülebilir kılarak kaygıyı azaltır.
- Geçişleri (oyundan yemeğe gibi) kolaylaştırır.
- Çocuğun kendini ifade etmesine yardımcı olur.
- Görevlerin adımlarını anlaşılır hale getirir.
- Bağımsızlığı destekler.
Günlük çizelge
Günlük çizelge, günün etkinliklerini sırayla gösteren resimlerden oluşur. Uyanmak, kahvaltı, okul, oyun, yemek ve uyku gibi etkinlikler resimlerle sıralanır. Tamamlanan etkinliklerin kaldırılması ya da işaretlenmesi, çocuğun günün nerede olduğunu görmesini sağlar.
Görev kartları
Diş fırçalama, el yıkama ya da giyinme gibi görevler birden fazla adımdan oluşur. Her adımı gösteren resimli kartlar, çocuğun görevi sırayla ve bağımsız şekilde tamamlamasına yardımcı olur.
Seçim kartları
Konuşma güçlüğü yaşayan çocuklar için seçim kartları önemli bir iletişim aracıdır. Çocuk, istediği yiyeceği, oyuncağı ya da etkinliği resimli kartlar arasından seçerek ifade edebilir. Bu, hem iletişimi destekler hem de çocuğun kontrol hissini artırır.
"Önce-sonra" kartları
"Önce ödev, sonra park" gibi iki aşamalı kartlar, çocuğun daha az tercih ettiği bir etkinliği tamamlamasını kolaylaştırabilir. Çocuk, bir etkinlikten sonra neyin geleceğini görerek motive olur.
Evde görsel destek hazırlama
- Gerçek fotoğraflar, çizimler ya da basit semboller kullanabilirsiniz.
- Kartları dayanıklı olması için kalın kâğıda yapıştırın ya da lamine edin.
- Çizelgeyi çocuğun göz hizasında, görünür bir yere asın.
- Resimlerin altına kelimeyi de yazın.
- Basit başlayın, çocuk alıştıkça çizelgeyi genişletin.
Tutarlı kullanım
Görsel desteklerin etkili olması için düzenli ve tutarlı kullanılması gerekir. Evde ve eğitim ortamında benzer görsellerin kullanılması, çocuğun daha kolay öğrenmesini sağlar. Hangi görsellerin kullanılacağını öğretmen ve terapistlerle birlikte belirlemek faydalıdır.
Dil gelişimini engeller mi?
Görsel destekler konuşmayı engellemez; aksine pek çok çocukta iletişim isteğini artırabilir. Kartları kullanırken kelimeleri sözlü olarak da söylemek, dil gelişimini destekler.
Günlük çizelge hakkında ayrıntılı bilgi için görsel günlük çizelge yazımızı, alternatif iletişim yolları için alternatif iletişim araçları rehberimizi okuyabilirsiniz.
