Özel eğitimde öğrenilen becerilerin kalıcı olması, bu becerilerin günlük yaşamda tekrar edilmesine bağlıdır. Ev, çocuğun en rahat hissettiği ve en çok zaman geçirdiği yerdir. Bu nedenle evde yapılan basit etkinlikler, eğitim sürecini güçlü şekilde destekleyebilir. Önemli olan, etkinliklerin çocuğun ilgisini çekmesi ve ailenin günlük rutinine doğal şekilde yerleşmesidir.
Etkinlikleri planlarken
- Öğretmen ve terapistlerden çocuğun hedeflerini öğrenin.
- Etkinlikleri kısa tutun; çocuğun dikkat süresine uygun planlayın.
- Çocuğun ilgi alanlarını etkinliklere dahil edin.
- Başarıyla bitecek bir adımla tamamlayın.
İletişim becerileri
Günlük rutinler iletişim için pek çok fırsat sunar. Yemek hazırlarken malzemeleri adlandırmak, çocuğun bir şey istemesi için ona fırsat tanımak ve seçim yapmasını sağlamak iletişimi destekler. Resimli kitaplara birlikte bakmak ve şarkılar söylemek de dil gelişimine katkı sağlar.
Günlük yaşam becerileri
- Giyinme ve soyunma adımlarını birlikte uygulamak
- Sofra kurmaya ve toplamaya yardım etmek
- Oyuncakları kategorilerine göre toplamak
- Ellerini yıkamak ve dişlerini fırçalamak
- Basit mutfak işlerine katılmak
Bu işlerde çocuğa yalnızca ihtiyaç duyduğu kadar yardım etmek, bağımsızlığını geliştirir.
Motor beceriler
- Oyun hamuruyla şekiller yapmak
- Boncuk dizmek ya da mandal takmak
- Top atma ve yakalama oyunları
- Minderlerle engel parkuru kurmak
- Müzik eşliğinde hareket etmek
Dikkat ve eşleştirme
Renk, şekil ve resim eşleştirme oyunları, basit yapbozlar ve hafıza kartları dikkat ve düşünme becerilerini destekler. Etkinlikleri kolaydan zora doğru planlamak, çocuğun başarı hissini korur.
Olumlu pekiştirme
Çocuğunuz bir beceriyi denediğinde ya da başardığında bunu fark edip takdir etmek, öğrenmeye olan isteğini artırır. Takdir; bir gülümseme, sarılma ya da sevdiği bir etkinlik olabilir.
Zorlamamak
Çocuğun yorgun, huzursuz ya da hasta olduğu zamanlarda etkinlikleri zorlamamak gerekir. Etkinliklerin keyifli bir deneyim olarak kalması, uzun vadede daha fazla öğrenme sağlar.
Kayıt tutmak
Evde yapılan etkinlikleri ve çocuğun ilerlemesini kısaca not etmek, öğretmen ve terapistlerle görüşmelerde değerli bilgiler sunar.
Kardeşleri ve aileyi dahil etmek
Evdeki etkinliklere kardeşlerin ve diğer aile üyelerinin katılması, çocuğun hem öğrenmesini hem de aile içindeki bağlarını güçlendirir. Kardeşlerle oynanan basit oyunlar sıra bekleme ve paylaşma gibi becerileri doğal yoldan destekler. Büyükanne ve büyükbabaların da aynı yaklaşımı benimsemesi, çocuğun farklı kişilerle aynı becerileri uygulamasına fırsat verir.
Oyunla öğrenme için oyun temelli özel eğitim yazımızı, motor oyunlar için evde motor oyunlar rehberimizi okuyabilirsiniz.
