Rehabilitasyon denince çoğu kişinin aklına önce fizik tedavi gelir. Oysa rehabilitasyon ekibinde yer alan meslek gruplarından biri de ergoterapistlerdir. Ergoterapi, kişinin günlük yaşamındaki etkinlikleri mümkün olduğunca bağımsız şekilde yapabilmesine odaklanan bir alandır. Giyinmek, yemek yemek, yazı yazmak, oyun oynamak ya da iş hayatına dönmek gibi etkinlikler ergoterapinin ilgi alanına girer.
Ergoterapinin amacı
Ergoterapi, kişinin kendisi için anlamlı olan günlük etkinliklere katılımını artırmayı hedefler. Bunu yaparken yalnızca kişinin becerilerini geliştirmekle kalmaz, gerektiğinde ortamı ve kullanılan araçları da kişiye uygun hale getirmeye çalışır.
Fizyoterapiden farkı nedir?
Fizyoterapi daha çok hareket, kas gücü, eklem hareketliliği ve denge gibi konulara odaklanır. Ergoterapi ise bu fiziksel kapasitenin günlük yaşamda nasıl kullanıldığıyla ilgilenir. Örneğin fizyoterapi kolun hareketini geliştirmeye çalışırken ergoterapi, kişinin bu kolla düğme iliklemesi ya da kaşık tutması üzerinde çalışabilir. İki alan genellikle birbirini tamamlar.
Kimler için uygun olabilir?
- İnme veya beyin hasarı sonrasında günlük işlerinde zorlanan yetişkinler
- El ve kol yaralanmaları ya da ameliyatları sonrasında iyileşme sürecindeki kişiler
- Gelişimsel farklılıkları olan ve günlük becerilerde desteğe ihtiyaç duyan çocuklar
- Duyusal işlemleme güçlükleri yaşayan çocuklar
- Yaşa bağlı olarak bağımsızlığı azalan yaşlılar
Ergoterapide neler yapılır?
- Giyinme, yemek yeme ve kişisel bakım becerilerinin çalışılması
- İnce motor becerileri geliştiren etkinlikler
- Ev ve iş ortamının düzenlenmesine yönelik öneriler
- Yardımcı araçların seçimi ve kullanımının öğretilmesi
- Çocuklarda oyun yoluyla becerilerin desteklenmesi
Çocuklarda ergoterapi
Çocuklar için ergoterapi genellikle oyun temellidir. Kalem tutma, makas kullanma, düğme ilikleme ya da sıra bekleme gibi beceriler, çocuğun ilgisini çeken etkinliklerle çalışılır. Okul uyumu ve ev içindeki bağımsızlık da çocuk ergoterapisinin önemli hedefleri arasındadır.
Ailenin katılımı
Ergoterapide öğrenilen becerilerin kalıcı olması, ev yaşamında kullanılmasına bağlıdır. Terapistin önerdiği yöntemleri günlük rutinlere yerleştirmek, örneğin giyinme sırasında çocuğa zaman tanımak ya da yaşlı yakının mutfakta bazı işleri kendisinin yapmasına fırsat vermek, sürecin başarısını artırır.
Nasıl başvurulur?
Ergoterapi hizmeti bazı hastanelerde, rehabilitasyon merkezlerinde ve özel kliniklerde verilmektedir. Kişinin ihtiyacına uygun yönlendirme için öncelikle doktorunuza danışmanız önerilir. Merkez seçerken ekipte ergoterapist bulunup bulunmadığını sormanız da faydalı olur.
Rehabilitasyon ekibindeki diğer alanlar için dil ve konuşma terapisi yazımızı, evde günlük beceriler için giyinme becerisi rehberimizi okuyabilirsiniz.