Rehabilitasyon ihtiyacı olan bireylerin çoğu, birden fazla alanda desteğe ihtiyaç duyar. Örneğin inme geçiren bir kişi hareket, konuşma, yutma ve günlük yaşam becerileri konusunda farklı uzmanlardan destek alabilir. Bu uzmanların birbirinden habersiz çalışması yerine ortak hedefler doğrultusunda iş birliği yapması, rehabilitasyonun etkisini artırır. Bu yaklaşım ekip yaklaşımı olarak adlandırılır.
Ekipte yer alabilecek uzmanlar
- Fizik tedavi ve rehabilitasyon hekimi
- Fizyoterapist
- Ergoterapist
- Dil ve konuşma terapisti
- Psikolog
- Özel eğitim öğretmeni
- Diyetisyen
- Sosyal hizmet uzmanı
- Ortez ve protez teknisyeni
Ekip yaklaşımının faydaları
- Kişinin tüm ihtiyaçlarının bütüncül olarak ele alınması
- Uzmanların birbirinin çalışmasını desteklemesi
- Çelişkili önerilerin önlenmesi
- Ortak hedeflerle daha tutarlı bir ilerleme
- Ailenin tek bir plan üzerinden bilgilendirilmesi
Ortak hedefler
Ekip yaklaşımında hedefler, tüm uzmanların katılımıyla belirlenir. Örneğin "kendi başına yemek yiyebilmek" gibi bir hedef için fizyoterapist oturma dengesine, ergoterapist kaşık kullanımına, dil ve konuşma terapisti güvenli yutmaya odaklanabilir. Böylece her uzman kendi alanında çalışırken ortak hedefe katkı sağlar.
Ekip toplantıları
İyi işleyen bir ekipte uzmanlar düzenli olarak bir araya gelir, kişinin ilerlemesini değerlendirir ve programı birlikte günceller. Merkez seçerken ekip toplantılarının yapılıp yapılmadığını sormak faydalıdır.
Ailenin ekipteki yeri
Aile, ekibin en önemli üyelerinden biridir. Kişinin evdeki yaşamını, ihtiyaçlarını ve önceliklerini en iyi aile bilir. Ailenin hedef belirleme sürecine katılması ve uzmanlardan gelen önerileri bir araya getirmesi, rehabilitasyonun başarısını artırır.
Farklı merkezlerden destek alınıyorsa
Bazı aileler farklı hizmetleri farklı merkezlerden alabilir. Bu durumda uzmanların birbirinden haberdar olması için aile köprü görevi üstlenebilir. Raporları paylaşmak ve uzmanları birbirine yönlendirmek, bütüncül bir yaklaşımın oluşmasına yardımcı olur.
Merkez seçerken sorulacaklar
- Merkezde hangi uzmanlar birlikte çalışıyor?
- Uzmanlar düzenli olarak bir araya geliyor mu?
- Hedefler nasıl ve kimlerle belirleniyor?
- Aile bu sürece nasıl dahil ediliyor?
Tek bir koordinatör
Bazı merkezlerde aileyle iletişimden sorumlu bir koordinatör ya da vaka yöneticisi bulunur. Bu kişi, farklı uzmanlardan gelen bilgileri bir araya getirir ve ailenin tek bir kişiyle iletişim kurmasını sağlar. Bu düzen, özellikle birden fazla hizmet alan aileler için büyük kolaylık sağlar.
Hedef belirleme için rehabilitasyonda hedefler yazımızı, ergoterapi hakkında ergoterapi nedir rehberimizi okuyabilirsiniz.
